کشتی شکست

تا به کی رندانه

می‌باید نشست

گر تو کشتی می‌بری

سکان کجاست؟

آن که کشتی می‌برد

 او ناخداست

من که روح خود

به شیطان داده‌ام

خوب می‌دانم که او

آخر خداست

تو چه کردی

در جهانت او نکرد؟

هر چه کردی

او بدیلش رو نکرد؟

آن چه کشتی،

جمله او بر باد داد

آشیان را

در کف صیاد داد

 تو محبت ساختی

و بندگی

حاصلش چون شد؟

همه شرمندگی!

تو محبت یاد دادی

او جنون

می‌کشد او مهر را

در خاک و خون

 تو محبت ساختی

 او خشم را

کور می‌سازد توانش

 چشم را

گر خدایی تو بگو

پس جنگ چیست

در جهان

این خدعه و نیرنگ چیست

می رسد از هر طرف

صوت و صدای الامان

موج خون است در میان

چشم‌های مردمان

خوب بنگر این جهان

ویرانه است

چشم مظلومان فقط

با اشک و غم هم‌خانه است

عمر گیتی

با تمام تار و پود

حاصلش بیتی

بر این تندیس بود

 در حقیقت چشم مظلوم

 از ازل هم خیس بود

چون که پیروز جهان

 ابلیس بود

 گر که کارش خوب بودی

 یا که زشت

آدمت را

او برون کرد از بهشت

این عمل خود شیوه‌ی

 تمثیل بود

معنی‌اش محتاج این

تفسیر بود

گرچه مظلوم جهان

 هابیل بود

لیک پیروز جهان

قابیل بود

ای خدا

 ای رب رحمن و رحیم

آه اکنون

در دلم افتاده بیم

در شگفتم

زین جهان بی حساب

روز آخر

پس که می پرسد جواب

آن خداوندی که

کشتی می برد

یا خداوندی 

که کشتی می‌برد

ای خداوند جهانِِ

عدل و داد

پس که  تقدیر جهان

 بر باد داد؟

کاش پیروز جهان

شیطان نبود

تا به دل این غصه

و حرمان نبود

ای صُراحی شیوه‌ی شعرت

فریب کفر بود

توبه کن زین شعر

هجو بی فرود                          ایلیا صُراحی

خدایا غزلی ساز کنید

رمضان است که چه،

بال و پری باز کنید

عید من روز نخست از رمضان

 آمد و رفت

می بنوشید و در میکده

را باز کنید

روزه‌ی خود بگشایید

به گلباده‌ی سرخ

و به تنبور و نی انبان و دف

آواز کنید

دوره‌ی هجر تمام است

و خدایان خسته‌ند

عاشقی را به سماعی دگر

آغاز کنید

گر به فتوای صُراحی

 دل و دین گم کردید

از سر توبه

 ره کعبه‌ی شیراز کنید

…………………..

ای حریفان مددی

باز خدایم مست است

می نخورد است که اندازه بداند،

لیک اغماض کنید

…………………

گره کور مرا

 با دو لبش باز نمود                            

گره کار خدا را

خودتان باز کنید     شعر: ایلیا صُراحی

ای فلات باستانی

بوی هجران می‌دهی

روی دست نارفیقان

عاقبت جان می‌دهی!

 چلستونت بی‌سُتون شد

بیستونت غرق خون،

تخت جمشیدت شکست

 این‌گونه تاوان می‌دهی!

از کران تا بی‌کران

مُلک سواران تو بود

پس چرا این روزها

بوی کلاغان می‌دهی؟

گوسفندان می‌چرند

در طاق بستانت کنون،

ارگ بم را از چه رو

کابین دیوان می‌دهی؟

 سرزمین آریایی

پرچمت بی‌رنگ شد

 یاد مرگ باغ‌های

سبز شِمران می‌دهی!

چارباغت زرد شد

زاینده رودت، خشک رود

ای دریغ، آه، ای وطن،

کی بوی باران می‌دهی؟

بوی بنگ است و عَفَن،

حمام خون

هر طرف را بنگری،

بی‌هوده جولان می‌دهی

کورش‌ات کو؟

خسروانت چون شدند؟

جای باده شوکران

در کام یاران می‌دهی

ترک و کرد و لر

 اسیری می‌کشند

بهر اقوامت کنون

شام غریبان می‌دهی

از پس ِتاریخ

رستم سوگواری می‌کند

ای دریغا این‌چنین

مزد دلیران می‌دهی

زارعان در کوه و جُمله

شاعران در حبس و شیران

در قفس، این چه تقدیریست

بر قوم پریشان می‌دهی؟

اشک نادر خون‌چکان شد

حافظ از شیراز رفت!

پس تو کی امّید

بر این مُلک ویران می‌دهی؟

مام میهن من کنون

از مرگ می‌گویم سخن 

تو نشان از هِی هِی

تازه سواران می‌دهی

تیر آرش گر نشیند

بر فراز کوهسار

بار دیگر مام من

بوی بهاران می‌دهی

ترسم این است تا نبینی

روزگار و نوبهار

ای صُراحی، بی‌خِرد،

چون بوی زندان می‌دهی!          شعر: ایلیا صُراحی

زیر پای هر درخت،

یک تبر گذاشتیم

هر چه بیش‌تر شدند

بیش‌تر گذاشتیم

تا نیفتد از قلم،

هیچ‌یک در این میان

روی ساقه‌هایشان،

ضربدر گذاشتیم

از برای احتیاط ،

احتیاط بیش‌تر

بین هر چهار سرو

یک، نفر گذاشتیم

جا به‌جا گماردیم،

چشم‌های تیز را

تا تلاش سرو را

بی‌ثمر گذاشتیم

کارمان تمام شد،

باغ قتل عام شد

صاحبان باغ را،

پشتِ در گذاشتیم

سوختیم و ریختیم،

عاقبت گریختیم

باغِ گُر گرفته را،

شعله‌ور گذاشتیم

روز اول بهار،

سفره‌یی گشوده شد

جای هفت سین‌مان،

هفت، سر گذاشتیم

در بیان شاعری،

حرفِ اعتراض بود

هی نگو چرا نگفت

ما مگر گذاشتیم؟

این سوالِ دخترِ

کوچکم «بنفشه» بود

چندمین بهار را

پشت سر گذاشتیم؟               شعر: محمد. س

                                     ………………………………………….

… و سرانجام
نگاه ما
بر روی خاک
به هم پیوست

حالا
خوب که فکر می‌کنم
انگار
نگاه خاکی تو
برایم آشناست

مهربان
حالا که افق
بوی بهار می‌دهد
نگاهت را
به لهجه‌ی خاکی من بدوز

این منم؛
پسر گندم،
همان آشنای دیروز
که آسمان را
به هیچ
فروخت

بیا و
وعده‌های آسمان را
به دستان باد بسپار
که زمین
قرارگاه بی‌قراری‌هاست        ایلیا صُراحی

ما از تبار گلوله‌ایم

فرود آمده

به سان معجزه‌ای

در میان زندگیِ

یک‌دیگر

چه شکوهی بانو!

چه شکوهی

باور می‌کنی،

آخرین

لیلای قبیله‌ی

مجنون

و آخرین

مجنون قبیله‌ی

لیلی…

***

شریک روزهای تلخ…

شریک بیدارخوابی‌هایِ

دل‌نشینِ غم‌انگیز،

بانو،

همنشین، عزیز

آری

شاید حق با تو باشد،

زمانه رنگ باخته‌است

مردان و مردمان قبیله

کم‌رنگ می‌شوند

کم‌رنگ‌تر از این چای…

که در برابر من

سرد می‌شود

… ودودمانمان

آهسته

بر باد می‌رود

… از یاد می‌رود

اما به یاد داشته باش

در این عصر

که پیامبران حماقت

آیه‌های جهل را

چنین سهمگین

به میان زندگی مردم

در افکنده‌اند

ما بی‌هوده نزیسته‌ایم

***

به آغاز فکر می‌کنم

یعنی، پیش از آن که

باد بوزد!

به روزهای آشناییمان

و روزهای زندگی

آن روزها

ما با قلب‌هایمان

در میان دنیا می‌نشستیم

و بی آن‌که

به پایان فکر کنیم،

بی‌هیچ دغدغه‌ای

حرف‌های طبیعی می‌زدیم

و بچّه‌های مجازی می‌زاییدیم

***

…و چه غافلگیر شدیم!

… بی آن که بفهمیم،

بچه‌ها آمدند…

کیانا، ایلیا، ملیکا،لارا،…،

راستی…

ویلی چندمین فرزند ما بود؟

همانی که همه

او را ویلی بالد صدا می‌زدند

… برای خودش عجب قلدری بود

موش کوچک

هنوز از راه نرسیده

می‌خواست ر ه ب ر باشد

و چه زود

نسخه‌اش را پیچیدند

***

شاید خنده‌دار باشد

اما با این همه بچّه

گاهی خودم را

با ” اِبِرهارد “ 

مقایسه می‌کنم

راستی تو هیچ‌گاه

به شباهتمان به موش‌ها

فکر کرده‌ای …

من فکر می‌کنم

ما چیزی کم‌تر از

خانواده‌ی “فُن‌ماوس”

نداریم

با این تفاوت،

که یک دوجین فرزند

قد و نیم قدمان

با این که آرامند

امّا دیگر

در خانه‌‌ی کوچکمان

نمی‌گنجند

شاید

شانس آورده‌ایم

که صاحبخانه

زن خوبی است

و از موش‌ها

نمی‌ترسد

اگر نه

لانه‌های این شهر

دیگر جوابگوی ناله‌های

این همه بچه نبودند

***

بانو

حالا که توفانِ

خستگی‌هایمان

فروکش کرده است

بیا دوباره

به روزهای خوب

فکر کنیم

روزهای حرمت قلم

روزهای موسیقی و کتاب

روزهای شعر و نور

هراسی به خود راه مده

که چرا پایه‌های روزگار

همیشه لنگ می‌زند

بیا خدا را ببخشیم

شاید برخلاف آن‌چه می‌گویند

او نجّار خوبی نیست

حالا می‌توانیم

بنشینیم و با اشتیاق،

به این بچه‌های قد ونیم قد

نگاه کنیم،

که چه‌گونه قد می‌کشند

و بزرگ می‌شوند

***

بهتر است برخیزیم

و به جای چای،

نسکافه‌ای بریزیم

ما به اندازه‌ی یک نسل

زاییده‌ایم

آن‌قدر که

نباید

نگران

انقراض نسل‌مان

باشیم                                 ایلیا صُراحی

مخمور جام باده‌ام

گر چه من

مردی زپا افتاده ام

هرگزت این نکته

خاموشی مباد

 من جنون خود

به لیلی داده‌ام

گرچه خاموشم

 و مثل لولیان

من به می رنگین کنم

 سجاده ام،

ترسم از روزی‌ست

که از سودای عشق

بوی خون

برخیزد از سجاده ام

من کنون امّید خود

 از بام دل

چون کبوتر بچه‌ای

پر داده ام

جرعه ای از آب

می‌خواهد ولی

من به او

دریای احمر داده ام

تو حدیث خستگی

 باور مکن

گرچه امروز

 از نفس افتاده ام

آید آن روزی

که در دشت جنون

تو مرا  بینی

و قلب ساده ام

باز بینی که

در صحرای عشق

نغمه ای از عمق جان

سر داده ام

جای این لولی وشان،

لیلی وشان

پر کنند از عشق

جام باده ام

چون که من

در شاهراه این جهان

هم‌نشین

مردم آزاده‌ام

هرگزت این نکته

خاموشی مباد

من جنون خود

به لیلی داده‌ام         شعر: ایلیا صُراحی

در پشت رویاهای خویش

با سری پرشور و

قلبی ریش ریش

بر لبش افسانه‌ی

افسوس و آه

خسته از افتادگی

در راه و چاه

راه می‌رفت و…

…خودش را می‌نوشت

در عبور از

کوچه‌های سرنوشت

نا”امید” و بی”کیان”

گم گشته بود

بی‌نصیب از

سنگ مردم گشته بود

حافظه با او

سر یاری نداشت

نغمه‌اش

آهنگ عیّاری نداشت

یاد یاران

بی‌شکیبش کرده بود

غصه و غم را

نصیبش کرده بود

پیش‌تر او

تاب خاموشی نداشت

بر سرش

برف فراموشی نداشت

جمع یاران

 بی حضورش هیچ بود

هیچِ اندر هیچِ اندر

 هیچ بود

روشنی بخشِ

درِ میخانه بود

مهربانی با دلش

هم‌خانه بود

شمع محفل بود و

خاموشی نداشت

جز به روی خنده

آغوشی نداشت

لیک امروزش

چو دیروزش نبود

زندگی آهنگ دیگر

می‌سرود

حلقه‌ی یاران

پریشان گشته بود؟

یا که بخت از روی او

برگشته بود؟

گر چنین نقشی

به پیشانی نبود

مستحقِ این

پریشانی نبود

خاطرش از خاطراتش

خسته بود

چون که درهای سعادت

بسته بود          شعر: ایلیا صُراحی

بهار اومد،

ولی خسته

دلش غمگین،

لباش بسته

تو چشماش

رنگ خاموشی

پر از حسرت،

فراموشی

نشستش

با دل غمگین

لب دیوار،

لب پرچین

کنار نعره‌های

باد

تو فکرش

خاطره گل داد

تو ذهنش

خاطره رقصید

لبش وا شد

دلش خندید

دلش پر زد

به دیروز        

به روزایی همه

چون عید، نوروز   

به روزایی

که دورانش گذشته

همونایی که

هرگز برنگشته

چه روزایی

همه امّید، امّید

زمین مست از

نگاه سبز خورشید

…………………………………………….

ولی حالا

جهان خسته‌

تمام جاده‌ها

بسته‌

نه امّیدی،

نه بارونی

جهان آدمک‌ها

رو به ویرونی

چه ایّام

غم انگیزی

چه بستانی

چه پاییزی

یه جا مرگه

یه جا قحطی

یه جا

بارون بدبختی

یه جا جنگه

یه جا عصیان

یه جا خشم زمین

عریان

نمونده

تا عدم راهی

زمین افتاده

از شاهی

نه آفتابه

نه مهتابه

شاید چشم خدا خوابه

شاید چشم خدا خوابه

شاید………………………           شعر: ایلیا صراحی

زهر مشو که قندِ جان

در طرب افتاده منم

قهر مکن که در جهان

زنده دل و ساده منم

با تو به کوه آمده‌ام

کز طرب آکنده شوم

بی تو کجا سفر کنم

مست تو و باده منم

بی تو در این کوه نیم،

مالک این روح نیم

بی تو به سامان نرسم،

کشته و مجروح منم

فاتح و مفتوح نیم،

شاعر این کوه نیم

نغمه‌ی جانسوز منم

سینه‌ی مشروح منم

رهروی این جاده منم

ساده دل و ساده منم

آن که خورد باده‌ی جان

بر سر سجاده منم

قند سمرقند تویی

ایزد در بند تویی،

آن که گرفته دل تو

بی رسن و بند منم

ماه تویی شاه تویی

رهبر دلخواه تویی

خسته منم، بسته منم

ناله‌ی جانکاه منم

اخم کنی بر غزلم

کوک سیاست نزند

زخمه نزن بر دل من

بربطِ ناکوک منم

اهل سیاست نشوم

غرق نجاست نشوم

راه تویی، چاه تویی

شاعر شرمنده منم

شعر تویی، ساز تویی

نغمه‌ و آواز تویی

شاعر ناساز منم،

مرغ بدآواز منم

دام تویی، دانه تویی

عاشق و همخانه تویی

آن که کُند در دل تو

تا به ابد لانه منم

شاعر و خواننده تویی،

سلسله بندنده تویی

آه که یابنده شدم

چون که تورا بنده منم

همدم و همراز تویی

نرگس شیراز تویی

بخت اگر مدد کند،

حافظ شیراز منم

نان منی، جان منی

زیره‌ی کرمان منی ،

آن که دهد در بر تو

خرقه به خاقان منم

قهر نشو، زهر نشو،

محتسب شهر نشو

راه به خود می‌نروم

کشتی بی‌بحر منم

با تو به کوه آمده‌ام

بی تو کجا سر بنهم

آن که تو را شعر کند

بر غزل دهر منم

ترجمه‌ی زخم منی

تو نه منی که من توام،

بی تو به سر نمی‌شود،

کشته‌ی راه تو منم

شاعر کهسار تویی

زارع کهسار تویی

ساز بزن که می‌رهم،

شاعر رقصنده منم        شعر: ایلیا صُراحی